Misje dla lotów BSP
Loty bezzałogowych statków powietrznych (BSP), popularnie nazywanych dronami, w celu zapewnienia bezpieczeństwa w polskiej przestrzeni powietrznej kontrolowane przez służby zarządzające ruchem lotniczym Polskiej Agencji Żeglugi Powietrznej. Służy do tego PansaUTM – system cyfrowej koordynacji lotów BSP i zarządzania wnioskami oraz zgodami na loty w Polsce.
PansaUTM łączy w jedną całość aplikację mobilną DroneTower, służącą do zgłaszania lotów, z działającymi operacyjnie stanowiskami zarządzania ruchem lotniczym (ang. Air Traffic Management – ATM ), czyli kontrolerami ruchu lotniczego oraz informatorami służby informacji powietrznej. Dzięki temu kontrolerzy na swoich wskaźnikach widzą każdy zgłoszony lot drona na polskim niebie i w razie potrzeby, np. przelotu śmigłowca Lotniczego Pogotowia Ratunkowego, mogą (nie muszą!) nakazać pilotom dronów natychmiastowe przerwanie operacji.
Integralną częścią systemu koordynacji lotów jest moduł obsługujący funkcję wydawania przez Agencję przedtaktycznych cyfrowych warunków i zgód na loty BSP we wszystkich strefach kontrolowanych lotnisk (CTR), w których PAŻP zapewnia kontrolę ruchu lotniczego – także w CTR EDAH – Heringsdorf, w którym kontrola ruchu lotniczego zapewniana jest przez stronę niemiecką). Po uzyskaniu zgody na lot, czyli zaakceptowaniu przygotowanie w PansaUTM misji, taktyczna koordynacja lotów pomiędzy operatorami BSP, a naszymi kontrolerami we wszystkich strefach kontrolowanych lotnisk cywilnych odbywa się poprzez niewerbalną dwukierunkową łączność (poza CTR EDAH – Heringsdorf), czyli prościej mówiąc, komunikaty przekazywane pilotowi w aplikacji DroneTower.
W przypadku lotów BVLOS (poza widocznością), PansaUTM służy do wydawania przez PAŻP przedtaktycznych cyfrowych warunków i zgód na loty BSP, zarówno w przestrzeni kontrolowanej jak i niekontrolowanej.
Na ilustracji widać strefy DRA-R CTR cywilnych lotnisk kontrolowanych, w których można utworzyć misję w systemie PansaUTM.
Kiedy MUSISZ mieć misję w PansaUTM?
Obowiązek złożenia planu lotu (misji) i uzyskania przedtaktycznej zgody na lot wraz z przesłaniem warunków wykonywania lotów stosuje się w przypadku:
- każdego lotu wykonywanego w odległości mniejszej niż 1 km od granicy lotniska kontrolowanego (CTR); DODATKOWO: w przypadku lotu na terenie lotniska należy załączyć do planu lotu zgodę portu lotniczego.
- każdego (!!!) lotu w granicach lotniska DRA-R CTR EPRZ (Rzeszów Jasionka) w czasie obowiązywania strefy DRA-R 348; loty możliwe tylko do 50 m AGL bez względu na odległość od lotniska.
- lotów w odległości od 1 km do 6 km od granicy lotniska kontrolowanego (CTR) wykonywanych BSP o MTOM większej niż 0,9 kg powyżej wysokości 30 m AGL – nie dotyczy DRA-R CTR EPRZ;
- lotów w odległości większej niż 6 km od granicy lotniska kontrolowanego (CTR) powyżej 100 m wykonywanych w odległości nie dotyczy DRA-R CTR EPRZ.
- każdego lotu BVLOS (bez względu na lokalizację);
- lotu zgodnie z Zezwoleniem Prezesa ULC na operację w kategorii „szczególnej” , o ile wymóg złożenia planu misji BSP do PAŻP zostanie wskazany w warunkach realizacji operacji.
UWAGA! W przypadku planowania misji w strefach geograficznych wyznaczonych na wniosek podmiotów uprawnionych konieczne jest załączenie pisemnej zgody na wykonanie operacji SBSP.
Koordynacja lotów BSP w strefach DRA-R CTR odpowiadająca granicom stref kontrolowanych lotnisk komunikacyjnych
W strefach kontrolowanych lotnisk komunikacyjnych (CTR), które oznaczane są jako strefy geograficzne DRA-R, operacje przy użyciu BSP mogą być wykonywane za zgodą i na warunkach określonych przez PAŻP. Warunki zmieniają się w zależności od odległości od lotniska, planowanej wysokości lotu, masy BSP oraz posiadanych uprawnień. W praktyce oznacza to, że im wyżej, im bliżej lotniska i mim cięższym dronem chcemy latać większe prawdopodobieństwo, że uzyskanie zgody PAŻP będzie wymagało złożenia planu lotu na stronie PansaUTM.
W szczegółach warunki wykonywania lotów BSP we wszystkich strefach geograficznych DRA-R CTR ilustruje poniższa grafika i opis:
Uwaga!
1. Strefy CTR Bydgoszcz, Lublin, Łódź, Radom, Szczecin, Szymany, Zielona Góra nie są aktywne H24. Poza ich czasem aktywności który opublikowany jest w AIP Polska lub publikowany jest depeszą NOTAM dla danego lotniska obowiązują strefy RMZ (patrz AIP Polska i depesze NOTAM).
2. Zgłoszenie planu misji jest również niezbędne w strefach geograficznych odpowiadających ATZ/RMZ, których granice są tożsame z granicami CTR, jeśli CTR jest nieaktywny w czasie planowanych lotów. Ma to na celu zapewnienie kontrolerowi TWR pełnej świadomości operacyjnej w momencie aktywowania CTR i przejęcia przez niego odpowiedzialności za ruch lotniczy w strefie kontrolowanej lotniska.
Jak uzyskać zgodę na lot w strefie geograficznej DRA-R CTR lub lot BVLOS
- Zaplanuj misję na stronie na stronie drony.gov.pl w nowym, automatycznym Kreatorze Misji KSID (dowiedz się więcej jak korzystać z Kreatora misji KSID) lub na stronie utm.pansa.pl (dowiedz się jak korzystać z PansaUTM).
- W przypadku planu lotu utworzonego na stronie UTM.pansa.pl wyślij plan lotu do akceptacji PAŻP.
- W przypadku korzystania z Kreatora Misji KSID, jeśli misja nie została zaakceptowana automatycznie, oczekuj na akceptację.
- Po akceptacji misji otrzymasz określone przez PAŻP warunki dla Twojego lotu.
- Przed lotem wybierz swoją zaakceptowaną misję w aplikacji mobilnej DroneTower i zrób Check-In
- Obserwuj aplikację DroneTower i oczekuj informacji zwrotnej od kontrolera TWR zezwalającej na rozpoczęcie lotu zgodnie z parametrami misji. Chyba, że w przesłanych warunkach lotu widnieje informacja o tym, by latać nie czekając na zgodę Kontrolera TWR
- PAMIĘTAJ – Kontroler TWR może nie wydać zgody na Twój lot. Może zmienić jego parametry przed wydaniem zgody lub nakazać jego natychmiastowe zakończenie – OBSERWUJ I POTWIEDZAJ wysłane przez TWR komunikaty za pomocą aplikacji DroneTower oraz bezwzględnie STOSUJ się do poleceń Kontrolera TWR przesyłanych poprzez aplikację.
- W przypadku odrzucenia prośby o lot, spróbuj ponownie wykonać Check-In za 10 minut.
- Pilnuj zgłoszonego lub zmodyfikowanego przez Kontrolera TWR czasu lotu. Zakończ lot w zadeklarowanym czasie.
- Po zakończeniu lotu, koniecznie zakończ Check-In w aplikacji DroneTower i upewnij się, że ikonka drona zniknęła z aplikacji.
- Kontroler zawsze może zadzwonić w celu wyjaśnienia szczegółów lotu, pamiętaj aby Twój telefon był zawsze włączony i naładowany.
- PAMIĘTAJ – wciąż pozostajesz odpowiedzialny za wykonanie lotu oraz unikanie kolizji zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Loty w DRA-R CTR powyżej 120 m AGL nad sztuczną przeszkodą
Loty powyżej wysokości 120 m AGL w „cieniu” sztucznej przeszkody o wysokości
przekraczającej 105 metrów (np. budynków, dźwigów, kominów, masztów) w strefie geograficznej DRA-R CTR możliwe są jedynie po załączeniu do planu lotu pisemnego oświadczenia Zarządzającego obiektem (budynkiem, masztem itp.), w którym wyraża zgodę na wykonanie lotów ponad sztuczną przeszkodę w określonym terminie, wskazując pilota BSP wraz z jego numerem pilota oraz podając wysokość na jakiej znajduje się szczyt sztucznej przeszkody.
- Plan lotu może zostać złożony do wysokości maksymalnej odpowiadającej wysokości sztucznej przeszkody powiększonej o 15 m.
- Składając plan lotu należy mieć na względzie, że musi on realnie spełniać wymagania wybranego typu lotu, np. VLOS.
- Rejon lotu należy wyznaczyć w taki sposób, aby jego promień nie przekraczał odległości 50 m od obiektu nad, którym będzie wykonywany lot.
- Loty możliwe tylko w kategorii „szczególnej”
PAŻP zastrzega sobie prawo do niewydania zgody na loty jeśli uzna, że nie jest możliwe spełnienie warunków zadeklarowanych w planie lotu.
Trzymaj się wyznaczonych terminów. Złóż plan lot z wymaganym wyprzedzeniem:
- Planer Misji KSID (drony.gov.pl):
- 5 minut przed datą planowanego lotu VLOS
- 6 godzin w przypadku lotów BVLOS.
UWAGA! Misja nie zostanie zaakceptowana automatycznie jeśli np. w planie misji znajduje się wiadomość do PAŻP, misja jest konfliktowa ze strefami wymagającymi załączonej do planu lotu zgoda, została złożona jest w odległości mniejszej niż 1 km od lotniska, lot został zaplanowana nad przeszkodą >120 m AGL lub jest to misja BVLOS w CTR. W przypadku konieczności manualnej akceptacji planu lotu PAŻP nie gwarantuje wydanie zgody przed zaplanowaną datą lotu.
- Plan misji zarówno VLOS i BVLOS może zostać wysłany do akceptacji z wyprzedzeniem maksymalnie 30 dni kalendarzowych.
- W przypadku dla ZEZWOLENIA NA OPERACJĘ misję możesz zaplanować maksymalnie do 2 lat w przód.
UTM.pansa.pl:
- 24 godziny przed datą planowanego lotu VLOS (kat. „otwarta” i „szczególna”),
- 3 dni robocze (72 godziny) wcześniej w przypadku lotów BVLOS w kategorii „szczególnej”. Dla zgłoszeń niezachowujących wymaganego terminu lub niepoprawnie wypełnionych Polska Agencja Żeglugi Powietrznej zastrzega sobie możliwość niewydania warunków lotu lub nierozpatrzenia zgłoszenia w ww. terminach.
- Plan misji zarówno VLOS jak i BVLOS może zostać wysłany do akceptacji z wyprzedzeniem maksymalnie 7 dni kalendarzowych.
