/
GNSS – Wdrożenie

Wdrożenie instrumentalnych procedur podejścia do lądowania opartych o nawigację satelitarną w Polsce

4 kwietnia 2013 roku – po uzyskaniu stosownych zgód Urzędu Lotnictwa Cywilnego, zostały wdrożone operacyjnie pierwsze instrumentalne procedury podejścia do lądowania RNAV GNSS do minimów LNAV oparte o nawigację satelitarną (sensor GNSS wspomagany ABAS).

W ramach tego wdrożenia, w AIP Polska (zmianą AIRAC AMDT 135) zostały opublikowane nowe procedury podejścia do lądowania NPA RNAV GNSS dla dziesięciu lotnisk kontrolowanych w FIR EPWW: Bydgoszcz, Gdańsk im. Lecha Wałęsy, Kraków/Balice, Katowice/Pyrzowice, Lublin, Poznań/Ławica, Rzeszów/Jasionka, Warszawa im. Chopina, Wrocław/Strachowice oraz Zielona Góra/Babimost.

Wszystkie wyżej wymienione procedury za wyjątkiem dwóch lotnisk zostały wdrożone jednocześnie, natomiast procedury dla lotnisk Kraków/Balice oraz Katowice/Pyrzowice zostały dopuszczone do użytkowania operacyjnego w okresie późniejszym tj. 16 kwietnia 2013 roku. W przypadku lotniska Rzeszów/Jasionka wdrożenie operacyjne nastąpiło 31 maja 2013 ze względu na remont drogi startowej.
Obecnie, wdrożone są procedury RNAV GNSS do minimów LNAV na wszystkich lotniskach kontrolowanych w FIR WARSZAWA (lotniskach z instrumentalną drogą startową, gdzie PAŻP zapewnia służby ruchu lotniczego).

Publikacja dwudziestu kilku procedur podejścia do lądowania NPA RNAV (GNSS) była pierwszym etapem projektu wdrażania podejść zgodnych z obowiązującą koncepcją PBN (Performance Based Navigation) w specyfikacji nawigacyjnej RNP APCH na polskich lotniskach. Kolejnym, drugim etapem było opracowanie i wdrożenie procedur podejścia do lądowania z prowadzeniem pionowym (tzw. procedury APV – Approach with Vertical Guidance) dla wszystkich lotnisk kontrolowanych w FIR Warszawa. Podejścia APV obejmują dwa rodzaje podejścia z różnym prowadzeniem pionowym w segmencie końcowego podejścia: pierwsze – z tzw. „sensorem barometrycznym” (APV BARO/VNAV), gdzie powadzenie w pionie jest zapewniane przez sprzężony z FMS wysokościomierz barometryczny (minima takiej procedury posiadają oznaczenie LNAV/VNAV) oraz drugie – podejścia GNSS wspomagane SBAS (EGNOS). W podejściach APV SBAS prowadzenie w pionie jest zapewniane przez system satelitarny (minima takiej procedury posiadają oznaczenie LPV).

W ramach tego drugiego etapu rozpoczętego dnia 13.04.2014, w początkowej fazie, Suplementem do AIP (16/14) opublikowano testowe procedury APV BARO-VNAV oraz APV SBAS dla lotniska Katowice/Pyrzowice. Po przeprowadzeniu ich oceny i potwierdzeniu możliwości bezpiecznego wykonywania lotów w oparciu o te procedury, uzyskano zgodę na wdrożenie do stosowania operacyjnego tych podejść z dniem 13 listopada 2014r. Następnie kontynuowano prace nad wdrożeniem tych podejść dla pozostałych lotnisk kontrolowanych w FIR Warszawa. W tym etapie projektu kluczową rolę odegrała współpraca PAŻP z Ośrodkiem Kształcenia Lotniczego Politechniki Rzeszowskiej. W ramach tej współpracy realizowana była walidacja lotnicza nowo projektowanych procedur APV BARO-VNAV i APV SBAS na samolocie OKL przez wspólną załogę składającą się zarówno z personelu OKL i PAŻP.

Dodatkowym niezbędnym elementem wykorzystania nawigacji GNSS wspomaganej SBAS oraz wdrożenia i utrzymania w operacyjnym wykorzystaniu procedur podejścia typu APV SBAS jest zawarta dnia 28 lutego 2013 roku przez PAŻP umowa o współpracy z European Satellite Service Provider. Podpisane porozumienie „EGNOS Working Agreement” otworzyło drogę do wdrożenia na polskich lotniskach i w polskiej przestrzeni powietrznej procedur opartych o nawigację satelitarną GNSS wspomaganą SBAS (EGNOS) z dokładnością APV-I, a od 2018 roku – z dokładnością APV II, często nazywaną również CAT I – co wskazuje na uzyskiwanie dokładności nawigacji porównywalnej z systemem ILS w kategorii I.

ESSP to instytucja wyznaczona przez UE do zapewniania usług żeglugi powietrznej opartych o techniki satelitarne, w tym zapewniania satelitarnego wspomagania nawigacji opartej o system GPS (SBAS). Podpisanie porozumienia „EGNOS Working Agreement” wpisuje się w logiczny ciąg prac prowadzonych w ramach wcześniejszego projektu „HEDGE, APV Mielec” w ramach którego 14 i 15 marca 2011 roku na lotniskach w Katowicach/Pyrzowicach oraz Mielcu wykonano pierwsze w Polsce loty eksperymentalne i podejścia do lądowania z prowadzeniem pionowym APV-I (LPV).
Ze względu na brak jednolitego standardu dla stosowanego nazewnictwa procedur podejścia do lądowania opartych na nawigacji obszarowej ICAO postanowiła zracjonalizować i ujednolicić nazewnictwo map, aby usunąć niezgodności i zapewnić spójność nazewnictwa lotniczych map podejść z dokumentacją i terminologią związaną z operacjami zgodnymi z PBN. Takie rozwiązanie zmniejszyło istniejące niejasności i stosowaną różnorodność, zapewniło łatwiejszy i czytelniejszy sposób nazywania procedur oraz wprowadziło jednolity standard dla map lotniczych typu IAC.
Główne założenia tej zmiany były następujące:

  1. W okresie przejściowym, do 30 listopada 2022 r., mapy podejść przedstawiające procedury, które spełniają kryteria specyfikacji nawigacyjnej RNP APCH muszą w swojej nazwie zawierać skrót RNP lub RNAV (GNSS) (np. “RNP RWY 23” lub “RNAV (GNSS) RWY 23”). Natomiast od dnia 1 grudnia 2022 r. dozwolony będzie jedynie skrót RNP.
  2. Do dnia 30 listopada 2022 r. mapy podejść przedstawiające procedury, które spełniają kryteria specyfikacji nawigacyjnej RNP AR APCH muszą w swojej nazwie zawierać skrót RNP (AR) lub RNAV (RNP) (np. “RNAV (RNP) RWY 23”). Natomiast od dnia 1 grudnia 2022 r. dozwolony będzie jedynie skrót RNP (AR).
  3. Polska wdrożyła w dniu 10 września 2020 nowe nazewnictwo PBN dla wszystkich instrumentalnych procedur podejścia do lądowania opartych na nawigacji obszarowej na mapach IAC publikowanych w AIP Polska.


W chwili obecnej wdrożone operacyjnie są instrumentalne procedury podejścia do lądowania do minimów LPV, LNAV/VNAV oraz LNAV dla wszystkich lotnisk kontrolowanych w FIR Warszawa, gdzie PAŻP zapewnia służby ruchu lotniczego, stanowiąc alternatywę dla podejść precyzyjnych ILS w kategorii I.

Opracowanie i wdrażanie opartych o nawigację satelitarną procedur lotu precyzyjnych wspieranych systemem GBAS będzie uwarunkowane inwestycjami i instalacją lotniskowej infrastruktury naziemnej systemu GBAS.

Szukaj...