Logo Niepodległa
Logo PANSA
A A A      
 
English version Kontakt    
zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka zdjęcie pażp czołówka

Film cybersecurity
Film cybersecurity
Film o PAŻP
Film o Podziale Polskiej Przestrzeni Powietrznej



Logo CEF

Bezzałogowe statki powietrzne i modele latające (RPA)

Pobierz formularz - DOC Pobierz formularz - PDF




Zasady wykonywania lotów bezzałogowymi statkami powietrznymi i modelami latającymi (RPA)

RPA (Remotely Piloted Aircraft) - zdalnie sterowany statek powietrzny zgodnie z nazewnictwem przepisów wydanych przez Organizację Międzynarodowego Lotnictwa Cywilnego (ICAO).

Operacje w zasięgu widoczności wzrokowej VLOS – (Visual Line of Sight Operation) – operacje, w których operator lub obserwator bezzałogowego statku powietrznego utrzymują bezpośredni kontakt wzrokowy z bezzałogowym statkiem powietrznym

Operator – osoba zdalnie pilotująca model latający lub bezzałogowy statek powietrzny


Loty RPA muszą być wykonywane zgodnie z przepisami:

Warunki i wymagania dotyczące używania modeli latających oraz bezzałogowych statków powietrznych używanych wyłącznie w operacjach w zasięgu wzroku są zawarte w załączniku nr 6 (modele latające) oraz 6a (bezzałogowe statki powietrzne używane do celów innych niż rekreacja i sport) do rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 marca 2013 r. w sprawie wyłączenia zastosowania niektórych przepisów ustawy – Prawo lotnicze do niektórych rodzajów statków powietrznych oraz określenia warunków i wymagań dotyczących używania tych statków

Link do Ÿródła: http://www.dziennikustaw.gov.pl/DU/2016/1993/1


Powyższe przepisy określają zasady wykonywania lotów dla:

  • Bezzałogowych statków powietrznych o masie startowej nie większej niż 150 kg, używanych wyłącznie w operacjach w zasięgu widoczności wzrokowej VLOS w celach rekreacyjnych lub sportowych (załącznik 6 - modele latające)
  • Bezzałogowych statków powietrznych o masie startowej nie większej niż 150 kg, używanych wyłącznie w operacjach w zasięgu widoczności wzrokowej VLOS w celach innych niż rekreacyjne lub sportowe (załącznik 6a - bezzałogowe statki powietrzne)

Treść rozporządzenia:

  1. Modele latające - str. 118-120
  2. Bezzałogowe statki powietrzne - str. 121-124
  3. Ubezpieczenie OC - str. 125-126



Koordynacja lotów RPA z Polską Agencją Żeglugi Powietrznej

Dotyczy bezzałogowych statków powietrznych oraz modeli latających o masie startowej nie większej niż 25 kg w odległości nie większej niż 6 km od granicy lotniska (ogrodzenie).

Pobierz formularz Wzór zgłoszenia

Operatorzy bezzałogowych statków powietrznych oraz modeli latających o MTOM nie większej niż 25 kg używanych wyłącznie w operacjach w zasięgu wzroku operatora (VLOS) planujący loty w strefach kontrolowanych lotnisk (CTR) mają obowiązek dokonać zgłoszenia do PAŻP/ASM1 na minimum 3 dni robocze przed planowanymi lotami celem określenia możliwości i warunków wykonania lotów.

Nie ma obowiązku zgłaszania lotów w przypadku:

  • wykonywania lotów powyżej 6km od granicy lotniska (ogrodzenie) objętego strefą CTR jeżeli loty wykonywane są bezzałogowymi statkami powietrznymi oraz modelami latającymi o masie startowej nie większej niż 25 kg i do wysokości nie większej niż 100 m nad poziomem terenu.
  • wykonywania lotów powyżej 1km od granicy lotniska (ogrodzenie) objętego strefą CTR jeżeli loty wykonywane są bezzałogowymi statkami powietrznymi oraz modelami latającymi o masie startowej nie większej niż 0,6 kg oraz do wysokości nie większej niż 30 m lub do wysokości najwyższej przeszkody, w tym drzew lub obiektów budowlanych, znajdującej się w promieniu do 100 m od operatora.

Loty w strefie CTR nie spełniające powyższych wymogów wymagają zgłoszenia do PAŻP/ASM1 oraz do Służby Kontroli Lotniska (TWR / wieża).

Obszar obowiązkowego zgłoszenia lotu RPA VLOS w strefie CTR (np. CTR Warszawa) mapa

W przypadku planowania wykonywania lotów w rejonach ograniczeń lotów opublikowanych w CTR wymagane jest zgłoszenie na minimum 7 dni przed lotami.

Dla zgłoszeń niezachowujących wymaganego terminu lub niepoprawnie wypełnionych PAŻP zastrzega sobie możliwość niewydania warunków lotu.



Wykonywanie lotów bezzałogowych statków powietrznych i modeli latających (RPA) w operacjach w zasięgu widoczności wzrokowej (VLOS) w pozostałych strukturach przestrzeni powietrznej

Wydawanie zgód na loty bezzałogowych statków powietrznych i modeli latających (RPA) wyłącznie w zasięgu widoczności wzrokowej operatora w pozostałych strukturach przestrzeni powietrznej (o ile dozwolone) leży w gestii zarządzających daną strefą.

Strefa Możliwość wykonania lotu BSP Uwagi
Struktury stałe (nieelastyczne) - aktywne najczęściej H24
TMA
(rejon kontrolowany lotniska lub węzła lotnisk)
Zakaz lotów Niezależnie od wagi modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego
P*
(strefa zakazana)
Za zgodą zarządzającego obiektem objętym daną strefą i na warunkach przez niego określonych. Nie stosuje się w przypadku wykonywania lotów bezzałogowymi statkami powietrznymi, których masa startowa nie przekracza 0,6 kg w przypadku wykonywania lotów poza terenem obiektów chronionych przez strefę P i do wysokości nie większej niż 30 m lub do wysokości najwyższej przeszkody, w tym drzew lub obiektów budowlanych, znajdującej się w promieniu do 100 m od operatora.
R*
(strefa ograniczona)
Za zgodą zarządzającego danym parkiem narodowym i na warunkach przez niego określonych Niezależnie od wagi modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego
ADIZ*
(strefa identyfikacji obrony powietrznej)
Po poinformowaniu o lokalizacji i czasie lotów organu służby ruchu lotniczego (ATS) – (Air Traffic Services) odpowiedzialnego za przestrzeń (FIS), w której ma być wykonywany lot, lub AMC Polska (ASM 3) Niezależnie od wagi modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego
RMZ
(strefa obowiązkowej łączności)
Patrz AIP Polska ENR 2.1 pkt. 3.12 RMZ Warszawa
Zgłoszenie telefoniczne lotów przed startem do Służby Informacji Powietrznej (FIS) w przedziale wysokości 100m AGL - 200m AGL. Powyżej 200m AGL brak możliwości wykonania lotu bez stałej dwukierunkowej łączności radiowej z FIS.

Pozostałe RMZ (Bydgoszcz, Lublin, ŁódŸ, Rzeszów, Szczecin, Szymany, Zielona Góra
Posiadają granice poziome / pionowe tożsame z CTR (od GND)oraz TMA i obowiązują poza czasem aktywności CTR/TMA.

Zgłaszając lot w RMZ (zależnie od sektora FIS, w którym wykonywany jest lot) przekazujemy informację o:
  • typie statku powietrznego (dron VLOS);
  • miejscu wykonywania lotów;
  • wysokości lotów;
  • przewidywanym czasie lotów;
  • dodatkowe informacje na żądanie FIS.
Struktury elastyczne
Czas aktywności (UTC) podany w Planie Użytkowania Przestrzeni Powietrznej na stronie amc.pansa.pl. AUP dostępne jest jako "AUP bieżące" oraz "AUP na jutro" (najpóźniej o godzinie 14:00UTC dnia poprzedzającego loty). Występuje w dwóch wersjach:
  1. AUP - wersja tabelowa

    AUP bieżące: http://www.amc.pansa.pl/generator_AUP.php
    AUP na dzień nadchodzący: http://www.amc.pansa.pl/generator_AUP.php?rodz=jutro

  2. AUP - mapa: aby zobaczyć mapę należy na stronie amc.pansa.pl wejść w zakładkę Mapy a następnie wybrać AUP Bieżący lub AUP na jutro. Wyświetlając poszczególne struktury na mapie należy pamiętać aby zaznaczyć AUP Bieżący lub AUP na jutro
UWAGA: AUP przedstawia sytuację planowaną.
Informacje o rzeczywistym wykorzystaniu poszczególnych elementów przestrzeni można uzyskać w dniu operacji w AMC-POLSKA zespół ASM3 pod numerem + 48 22 574 57 33 (do 5735).
TSA
(strefa czasowo wydzielona)
Zakaz lotów, gdy aktywna Niezależnie od wagi modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego
TRA
(strefa czasowo rezerwowana)
Wymagana zgoda zarządzającego strefą gdy aktywna. Niezależnie od wagi modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego
D*
(strefa niebezpieczna)
Za zgodą zarządzającego daną strefą i na warunkach przez niego określonych Niezależnie od wagi modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego
ATZ*
(strefa ruchu lotniskowego)
Za zgodą zarządzającego daną strefą gdy aktywna i na warunkach przez niego określonych Nie stosuje się w przypadku wykonywania lotów bezzałogowymi statkami powietrznymi:
  • których masa startowa nie przekracza 0,6 kg w przypadku wykonywania lotów w odległości większej niż 1 km od granicy i do wysokości nie większej niż 30 m lub do wysokości najwyższej przeszkody, w tym drzew lub obiektów budowlanych, znajdującej się w promieniu do 100 m od operatora;
  • o masie startowej nie większej niż 25 kg w odległości większej niż 6 km od granicy lotniska i do wysokości nie większej niż 100 m nad poziomem terenu.
MATZ*
(strefa ruchu lotniskowego lotniska wojskowego)
Za zgodą zarządzającego daną strefą i na warunkach przez niego określonych Niezależnie od wagi modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego

http://ssrlszrp.wp.mil.pl/pl/1_72.html

Czas Aktywności:
  • H24 lub
  • zgodnie z AUP lub
  • gdy zapewniane wojskowe służby ruchu lotniczego.
MRT
(stałe trasy lotnictwa wojskowego)
Zakaz lotów, gdy aktywna Niezależnie od wagi modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego
EA
(rejon ograniczeń lotów)
Zakaz lotów gdy aktywna (w zależności od rodzaju ograniczeń)

lub

Wymagana zgoda zarządzającego strefą gdy aktywna
Niezależnie od wagi modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego
Rejony Lotniczej Działalności Sportowo Rekreacyjnej opublikowane w AIP Polska ENR 5.5 Zalecane zachowanie szczególnej ostrożności Nie jest to strefa wydzielona z ogólnodostępnej przestrzeni. Jest to forma informacji o rejonach wzmożonej działalności lotniczej (sport). Czas aktywności nie jest publikowany w AUP.

Patrz AIP Polska ENR 5.5
Tymczasowe rejony wzmożonej działalności lotniczej Zalecane zapoznanie się z zapisami NOTAM o rodzaju ostrzeżenia nawigacyjnego oraz lotu zachowanie szczególnej ostrożności Informacja o rejonach wzmożonej działalności lotniczej publikowana jest via NOTAM.

Przykładowa wyszukiwarka NOTAM

* Zasady wykonywania lotów opisane w:

Rozporządzeniu Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 26 marca 2013r. w sprawie wyłączenia zastosowania niektórych przepisów ustawy - Prawo lotnicze do niektórych rodzajów statków powietrznych oraz określenia warunków i wymagań dotyczących używania tych statków - Załącznik nr 6/6a



Pozostałe zasady wykonywania lotów

  1. operator lub obserwator modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego utrzymuje bezpośredni kontakt wzrokowy nieuzbrojonym okiem z modelem lub bezzałogowym statkiem powietrznym w celu określenia jego położenia względem operatora i w przestrzeni powietrznej oraz zapewnienia bezpiecznej odległości od innych statków powietrznych, przeszkód, osób, zwierząt lub mienia;
  2. operator zachowuje szczególną ostrożność polegającą na zwiększeniu uwagi, dostosowaniu zachowania operatora, zabezpieczenia i przystosowania miejsca startu i lądowania modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego lub terenu, nad którym lot się odbywa, do warunków i sytuacji zmieniających się podczas wykonywania lotu, w stopniu umożliwiającym bezpieczne wykonanie lotu;
  3. operator nie podejmuje działania lub zaniechania które mogłoby:
    a) spowodować zagrożenie bezpieczeństwa, w tym zagrożenie bezpieczeństwa ruchu lotniczego
    b) utrudniać ruch lotniczy,
    c) zakłócić spokój lub porządek publiczny, oraz
    d) narazić kogokolwiek na szkodę
  4. operator steruje modelem latającym lub bezzałogowym statkiem powietrznym w sposób umożliwiający uniknięcie kolizji z innym statkiem powietrznym.
  5. operator zapewnia, że model latający lub bezzałogowy statek powietrzny, którym wykonuje lot, daje pierwszeństwo drogi załogowym statkom powietrznym i ponosi odpowiedzialność za decyzję o wykonaniu lotu oraz jego poprawność. Wyznaczenie i udział obserwatora w wykonywaniu lotów nie zwalnia z odpowiedzialności za bezpieczeństwo wykonywanych operacji lotniczych.
  6. model latający lub bezzałogowy statek powietrzny wraz z urządzeniami sterującymi musi być używany zgodnie z zaleceniami i ograniczeniami określonymi przez producenta, jeżeli zostały opublikowane
  7. przed lotem należy skontrolować stan techniczny swojego modelu latającego lub bezzałogowego statku powietrznego
  8. loty wykonuje się modelem latającym lub bezzałogowym statkiem powietrznym, który jest sprawny technicznie.
  9. w trakcie loty należy zapewnić ciągłą i pełną kontrolę lotu, w szczególności przez zdalne sterowanie przy użyciu fal radiowych
  10. przed lotem należy sprawdzić warunki meteorologiczne oraz informacje o ograniczeniach w ruchu lotniczym (stałe / tymczasowe)
  11. wykonując loty w obiektach budowlanych należy uzyskać zgodę zarządzającego danym obiektem i wykonać lot zgodnie z uzgodnionymi z nim zasadami bezpieczeństwa;
Zasady / warunki eksploatacji bezzałogowych statków powietrznych
  1. Należy oznaczyć wszystkie, użytkowane przez siebie statki powietrzne w celach innych niż sportowo-rekreacyjne poprzez umieszczenie na nich tabliczki znamionowej zawierającej informacje o właścicielu statku powietrznego;
  2. bezzałogowy statek powietrzny musi być wyposażany w światła ostrzegawcze zamontowane w sposób zapewniający dookólną emisję światła, widoczne z góry i z dołu w przypadku wykonywania lotów wcześniej niż 30 minut przed wschodem słońca i póŸniej niż 30 minut po zachodzie słońca;
  3. wykonując loty w celach innych niż sportowo-rekreacyjne (usługi lotnicze) należy posiadać instrukcję operacyjną oraz uwzględnić w niej zalecenia profilaktyczne Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, opracowane w oparciu o najnowszą wiedzę związaną z eksploatacją bezzałogowych statków powietrznych;
  4. bezzałogowy statek powietrzny musi być wyposażany w system Failsafe zaprogramowany w sposób zgodny z zaleceniami profilaktycznymi.
  5. wykonywanie lotów w celach innych niż sportowo-rekreacyjne wymaga noszenia kamizelki ostrzegawczej.
Dodatkowe zgody
  1. w przypadku wykonywania lotów w obiektach budowlanych za zgodą zarządzającego danym obiektem i zgodnie z uzgodnionymi z nim zasadami bezpieczeństwa*
  2. loty bezzałogowych statków powietrznych wykonywane nad poniższymi obiektami/terenami mogą być realizowane jedynie za zgodą lub na potrzeby zarządzającego danym terenem, obiektem, obszarem lub urządzeniem*:
    1. terenami zamkniętymi, o których mowa w art. 2 pkt 9 ustawy z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2015 r. poz. 520 i 831) czyli:
      tereny zamknięte – tereny o charakterze zastrzeżonym ze względu na obronność i bezpieczeństwo państwa, określone przez właściwych ministrów i kierowników urzędów centralnych;
    2. obiektami jądrowymi, o których mowa w art. 3 pkt 17 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. – Prawo atomowe (Dz. U. z 2014 r. poz. 1512) czyli:
      elektrownia jądrowa, reaktor badawczy, zakład wzbogacania izotopowego, zakład wytwarzania paliwa jądrowego, zakład przerobu wypalonego paliwa jądrowego, przechowalnik wypalonego paliwa jądrowego, a także bezpośrednio związany z którymkolwiek z tych obiektów i znajdujący się na jego terenie obiekt służący do przechowywania odpadów promieniotwórczych;
    3. obszarami, obiektami i urządzeniami, o których mowa w art. 5 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz. U. z 2014 r. poz. 1099) czyli:
      1. Obszary, obiekty, urządzenia i transporty ważne dla obronności, interesu gospodarczego państwa, bezpieczeństwa publicznego i innych ważnych interesów państwa podlegają obowiązkowej ochronie przez specjalistyczne uzbrojone formacje ochronne lub odpowiednie zabezpieczenie techniczne.
      2. Do obszarów, obiektów i urządzeń, o których mowa w ust. 1, należą:
        1) w zakresie obronności państwa w szczególności:
        a) zakłady produkcji specjalnej oraz zakłady, w których prowadzone są prace naukowo-badawcze lub konstruktorskie w zakresie takiej produkcji,
        b) zakłady produkujące, remontujące i magazynujące uzbrojenie, urządzenia i sprzęt wojskowy,
        c) magazyny rezerw strategicznych, o których mowa w art. 15 ustawy z dnia 29 paŸdziernika 2010 r. o rezerwach strategicznych (Dz. U. Nr 229, poz. 1496, z póŸn. zm.1));
        2) w zakresie ochrony interesu gospodarczego państwa w szczególności:
        a) zakłady mające bezpośredni związek z wydobyciem surowców mineralnych o strategicznym znaczeniu dla państwa,
        b) porty morskie i lotnicze,
        c) banki i przedsiębiorstwa wytwarzające, przechowujące bądŸ transportujące wartości pieniężne w znacznych ilościach;
        3) w zakresie bezpieczeństwa publicznego w szczególności:
        a) zakłady, obiekty i urządzenia mające istotne znaczenie dla funkcjonowania aglomeracji miejskich, których zniszczenie lub uszkodzenie może stanowić zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi oraz środowiska, w szczególności elektrownie i ciepłownie, ujęcia wody, wodociągi i oczyszczalnie ścieków,
        b) zakłady stosujące, produkujące lub magazynujące w znacznych ilościach materiały jądrowe, Ÿródła i odpady promieniotwórcze, materiały toksyczne, odurzające, wybuchowe bądŸ chemiczne o dużej podatności pożarowej lub wybuchowej,
        c) rurociągi paliwowe, linie energetyczne i telekomunikacyjne, zapory wodne i śluzy oraz inne urządzenia znajdujące się w otwartym terenie, których zniszczenie lub uszkodzenie może stanowić zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi, środowiska albo spowodować poważne straty materialne;
        4) w zakresie ochrony innych ważnych interesów państwa w szczególności:
        a) zakłady o unikalnej produkcji gospodarczej,
        b) obiekty i urządzenia telekomunikacyjne, pocztowe oraz telewizyjne i radiowe,
        c) muzea i inne obiekty, w których zgromadzone są dobra kultury narodowej,
        d) archiwa państwowe;
        5) obiekty, w tym obiekty budowlane, urządzenia, instalacje, usługi ujęte w jednolitym wykazie obiektów, instalacji, urządzeń i usług wchodzących w skład infrastruktury krytycznej.
    * loty nad ww. obiektami w celach sportowo-rekreacyjnych wykonywane przez osoby nie posiadające świadectwa kwalifikacji operatora bezzałogowe statku powietrznego sa zabronione niezależnie od wagi modelu latającego.



Wykonywanie lotów bezzałogowych statków powietrznych i modeli latających (RPA) poza zasięgiem wzroku operatora (BVLOS)

Loty poza zasięgiem wzroku operatora (BVLOS) mogą się być wykonywane w strefach wydzielanych z ogólnodostępnej dla lotnictwa przestrzeni powietrznej. Wymagany kontakt z PAŻP/ ASM1 na minimum 120 dni roboczych przed planowanymi lotami.

Formularz zgłoszenia rezerwacji przestrzeni powietrznej na potrzeby ćwiczeń, zawodów, pokazów oraz innych przedsięwzięć lotniczych w tym lotów bezzałogowych statków powietrznych wykonywanych poza VLOS dostępny jest pod następującym adresem: http://www.pansa.pl/index.php?menu_lewe=ops&lang=_pl&opis=OPS/ops_formularze

Dalsze informacje dotyczące użytkowania bezzałogowych statków powietrznych i modeli latających można znaleźć na stronie internetowej Urzędu Lotnictwa Cywilnego w zakładce "Bezzałogowe statki powietrzne".



Kontakt

Dane adresowe komórki PAŻP rozpatrującej formularze zgłoszeniowe (od poniedziałku do piątku, w godzinach od 07:00 do 15:00.):
e-mail: drony@pansa.pl
faks: +48-22-574-5713

W celu uzyskania informacji na temat wykonywania lotów bezzałogowych statków powietrznych
Tel.: (+ 48 22) 574-57-41
Tel.: (+ 48 22) 574-57-15