PAŻP wprowadza strefę EP R131 na wschodzie Polski

Na wniosek Dowództwa Operacyjnego Rodzajów Sił Zbrojnych, ze względu na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa państwa, od 10.06.2026 od godz. 00:00 UTC do 09.09.2026 do godz. 23:59 UTC zostanie wprowadzone ograniczenie ruchu lotniczego we wschodniej części Polski w postaci strefy ograniczonej EP R131. Strefa obejmuje przestrzeń od poziomu ziemi do FL95, czyli w uproszczeniu do wysokości około 3 km. Tym samym nie dotyczy samolotów pasażerskich operujących na większych wysokościach. Ograniczenie zastępuje obecnie obowiązującą strefę EP R130 i jest w praktyce jej kontynuacją. Od zachodu do wschodu słońca (nocą) w strefie EP R131 będzie obowiązywał całkowity zakaz lotów, który nie obejmie wojskowych statków powietrznych i skoordynowanych z COP-DKP startów i lądowań z lotniska Depułtycze Królewskie (EPCD). W tym czasie przestrzeń EP R131 będzie przestrzenią niesklasyfikowaną. Od wschodu do zachodu słońca (w ciągu dnia) będzie obowiązywał zakaz lotów z wyjątkiem wspomnianych wyżej wojskowych statków powietrznych a także:

• Załogowych statków powietrznych wykonujących loty po złożeniu planu lotu, wyposażonych w działający transponder SSR pracujący w modzie A i C, lub w modzie S, utrzymujących ciągły nasłuch łączności radiowej powietrze-ziemia z właściwym organem ATS oraz w razie konieczności nawiązujących dwukierunkową łączność na odpowiednim kanale łączności właściwego organu ATS;
• Wykonywanych na hasło GARDA, ALPHA SCRAMBLE;
• O statusie HEAD, STATE, SAR, HOSP, MEDEVAC, FFR;
• Cywilnych Bezzałogowych Statków Powietrznych (BSP) bez naruszania stref ADIZ Białoruś i ADIZ Ukraina (strefy identyfikacji obrony powietrznej).

Po koordynacji z Dyżurną Służbą Operacyjną Centrum Operacji Powietrznych – Dowództwa Komponentu Powietrznego (DSO COP-DKP) dopuszczone mogą być loty nie spełniające powyższych kryteriów:

• Lotnictwa państwowego i lotniczego pogotowia ratunkowego

• Wykonywane w celu udzielania pomocy w przypadkach zagrożenia życia lub zdrowia ludzi lub zwierząt, w tym w szczególności w czasie wystąpienia klęsk żywiołowych, katastrof, zagrożeń ekologicznych lub sytuacji awaryjnych;
• Związane z ochroną i kontrolą infrastruktury krytycznej;
• W wyznaczonych, po konsultacji z Dyżurną Służbą Operacyjną COP-DKP, specjalnych TRA na ustalonych zasadach i warunkach.

Strefa będzie aktywna 24 godziny na dobę. W zależności od miejsca będzie sięgać od około 20 do około 50 km w głąb terytorium Polski. Przypominamy, że wlot statków powietrznych nie spełniających kryteriów wyłączenia w aktywną strefę R jest naruszeniem przepisów Prawa Lotniczego. Ograniczenie wprowadzone jest z uwagi na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa państwa zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 18 stycznia 2019 r. w sprawie ograniczeń lotów na czas nie dłuższy niż 3 miesiące. Działalność lotnicza bez wymogów RMZ (Radio Mandatory Zone), TMZ (Transponder Mandatory Zone) i obszaru obowiązkowego składania planu lotu (FPL), poza wykluczeniami, będzie możliwa tylko w wyznaczonych do tego, specjalnych strefach TRA. Wnioski o wyznaczenie takich stref powinny być składane do PAŻP i zostaną przekazane stronie wojskowej, która przeanalizuje możliwość wyodrębnienia strefy w danej lokalizacji.  Ze względu na ograniczenia w wyznaczaniu i zarządzaniu takim strefami, na co w tym rejonie wpływa prowadzona działalność wojskowa w celu zapewnienia bezpieczeństwa państwa, postuluje się by podmioty zainteresowane takimi strefami współpracowały ze sobą i wnioskowały o przestrzeń wspólną dla kilku podmiotów i w niezbędnej ilości do realizowania swoich operacji lotniczych. Każdy podmiot składający wniosek musi spełnić warunki konieczne:

1. Przez cały czas aktywności strefy podmiot zarządzający strefą ma obowiązek zapewnić dostępność na ziemi koordynatora lotów, który:
   1. cały czas będzie dostępny pod określonym numerem telefonu,
   2. będzie w stanie skontaktować się radiowo/telefonicznie z każdym pilotem latającym w danej strefie,
   3. w razie zaistnienia nagłej potrzeby dezaktywacji strefy (po telefonie) koordynator będzie w stanie przekazać informację o konieczności lądowania każdemu pilotowi latającemu w strefie.
   4. maksymalnie w ciągu 25 minut od otrzymania telefonu o konieczności dezaktywacji strefy wszystkie statki powietrzne latające w strefie muszą wylądować.

Niespełnienie któregokolwiek warunku automatycznie przekreśla szanse na uzyskanie pozytywnej decyzji w zakresie utworzenia strefy. Ograniczenie zostało opublikowane NOTAM D3873/264/26, N3873/26.